30.6 C
Bangkok
วันเสาร์, มิถุนายน 22, 2024
หน้าแรกสุขภาพและความงามอาการคันตามตัวตอนกลางคืน รู้ทันสาเหตุและรับมือให้ตรงจุด

อาการคันตามตัวตอนกลางคืน รู้ทันสาเหตุและรับมือให้ตรงจุด

อาการคันตามตัวตอนกลางคืน เป็นอาการทางผิวหนังที่พบได้บ่อย มักทำให้รู้สึกไม่สบายตัว รบกวนการนอนหลับ และส่งผลเสียต่อคุณภาพชีวิตได้ สาเหตุของอาการคันตามตัวตอนกลางคืน มีหลากหลายปัจจัย ดังนี้

การเปลี่ยนแปลงของร่างกาย

คันตามตัวในตอนกลางคืน

ร่างกายของเราจะเปลี่ยนแปลงตามวงจรการตื่นและการนอนหลับที่เรียกว่า จังหวะเซอร์คาเดียน (Circadian Rhythm) โดยเฉพาะในเวลากลางคืนที่มักเกิดการเปลี่ยนแปลงของอุณหภูมิร่างกาย ความชุ่มชื้นของผิวหนัง และการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมน ซึ่งอาจทำให้เกิดอาการคันตามตัวตอนกลางคืน ดังนี้

  • อุณหภูมิของร่างกาย ผิวหนังปล่อยความร้อนของร่างกายออกมา เพื่อปรับอุณหภูมิของร่างกายให้ต่ำลงขณะนอนหลับช่วงของการหลับตื้นไปจนถึงหลับลึก (NREM) ซึ่งอาจทำให้เกิดอาการคันผิวได้
  • การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน ร่างกายจะปล่อยไซโตไคน์ (Cytokine) ซึ่งทำให้เกิดการอักเสบมากขึ้น และผลิตฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) ที่ช่วยลดการอักเสบลดลงต่ำสุดในตอนเย็นและตอนเที่ยงคืน ทำให้รู้สึกคันตามตัวตอนกลางคืนได้
  • ความชุ่มชื้นของผิว ผิวหนังจะสูญเสียความชุ่มชื้นได้ง่ายในตอนกลางคืน ซึ่งอาจทำให้ผู้มีผิวแห้งเกิดอาการคันตามตัวตอนกลางคืน

อายุ

เมื่ออายุมากขึ้น ผิวหนังจะเปลี่ยนแปลงไปหลายด้าน เช่น ผิวชั้นนอกบางลง ต่อมเหงื่อและต่อมไขมันผลิตเหงื่อและน้ำมันน้อยลง ทำให้ผิวแห้งกร้าน นอกจากนี้ ผู้สูงอายุที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน และโรคไต หรือรับประทานยาบางชนิด อาจทำให้ผิวแห้งและคันตามตัวในตอนกลางคืน

ความเครียด

ความเครียดจะกระตุ้นให้ร่างกายจะผลิตฮอร์โมนคอร์ติซอลและฮอร์โมนอะดรีนาลีนออกมามากขึ้น และกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันให้หลั่งฮิสตามีน (Histamine) ซึ่งเป็นสารที่กระตุ้นให้เกิดอาการคันผิวหนังได้ แม้คอร์ติซอลจะมีฤทธิ์ต้านการอักเสบและช่วยปรับสมดุลของระดับฮิสตามีน แต่ผู้ที่มีความเครียดเรื้อรัง ร่างกายจะตอบสนองต่อคอร์ติซอลน้อยลง ทำให้เกิดการอักเสบและคันตามตัวในตอนกลางคืนมากขึ้น

แมลงสัตว์กัดต่อย

การถูกสัตว์กัดต่อยในขณะหลับมักทำให้เกิดอาการคันตามตัวตอนกลางคืน เช่น

  • หิด เป็นโรคติดเชื้อจากตัวไรขนาดเล็ก การสัมผัสผิวหนังของผู้มีเชื้อหิดโดยตรง หรือสัมผัสเสื้อผ้า และที่นอน อาจทำให้เกิดผื่นแดง มีตุ่มน้ำใส มักพบตามง่ามนิ้ว รักแร้ และข้อพับ และทำให้เกิดอาการคันตามตัว โดยเฉพาะเวลากลางคืน
  • ตัวเรือด เป็นแมลงขนาดเล็กที่อาศัยอยู่บนที่นอน มักกัดและดูดเลือดคนเป็นอาหารในตอนกลางคืน ทำให้เกิดเป็นตุ่มหรือผื่นแดง และมีอาการคัน

โรคผิวหนัง

โรคผิวหนังหลายชนิดทำให้เกิดอาการคัน ซึ่งอาการคันมักเกิดขึ้นตลอดทั้งวัน หรืออาจเห่อขึ้นในตอนกลางคืน เช่น

  • โรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง (Atopic Dermatitis) เป็นโรคอักเสบเรื้อรังที่ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด โดยอาจเกิดจากพันธุกรรม ระบบภูมิคุ้มกันที่อ่อนแอ หรือการได้รับสารกระตุ้น เช่น อาหาร มลภาวะ ทำให้เกิดผื่นแดง ผิวแห้งลอก และมีอาการคัน
  • โรคสะเก็ดเงิน (Psoriasis) เป็นโรคผิวหนังเรื้อรังที่เกิดจากการที่เซลล์ผิวหนังแบ่งตัวผิดปกติ จึงทำให้ผิวแดง เป็นผื่นหนาบริเวณหนังศีรษะ แขน ขา และตามลำตัว ผิวแห้งลอก มีอาการคันและรู้สึกร้อนทึ่ผิวหนัง
  • ลมพิษ (Hives) เกิดจากปฏิกิริยาของภูมิคุ้มกันที่ตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นในชีวิตประจำวัน เช่น อากาศที่เปลี่ยนแปลง อาหาร ยา ละอองเกสรพืช หรืออาจเกิดจากการโรคประจำตัว เช่น โรคแพ้ภูมิตัวเอง (Lupus) ทำให้เกิดเป็นผื่นบวมนูนสีแดงได้ทั่วร่างกาย และรู้สึกคันมาก

โรคประจำตัวอื่น ๆ

ปัจจัยด้านสุขภาพ และโรคประจำตัวบางอย่างอาจทำให้เกิดอาการคันตามตัวตอนกลางคืนได้ เช่น

  • การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนขณะตั้งครรภ์ และผู้ที่หมดประจำเดือน
  • โรคไทรอยด์
  • โรคตับและไตเรื้อรัง
  • โรคติดเชื้อเอชไอวี (HIV)
  • โรคเบาหวาน
  • โรคโลหิตจาง
  • กลุ่มอาการขาอยู่ไม่สุข (Restless Legs Syndrome)
  • โรคมะเร็งบางชนิด
  • โรคทางจิต เช่น โรคซึมเศร้า และโรคจิตเภท (Schizophrenia)

วิธีรับมืออาการคันตามตัวตอนกลางคืน

การรักษาอาการคันตามตัวตอนกลางคืนจะแตกต่างกันตามสาเหตุและความรุนแรงของอาการ ทั้งนี้ การดูแลตัวเองเมือเกิดอาการคันตอนกลางคืน

บทความ ข่าวสาร มาใหม่

พรีวิว: โคปา อเมริกา 2024 จัดที่สหรัฐอเมริกา

โคปา อเมริกา 2024 เป็นการแข่งขันฟุตบอลระดับทวีปอเมริกาใต้ครั้งที่ 48 แต่จะจัดขึ้นที่สหรัฐ...

ตลาดนัดแม่สาย: การค้าชายแดนไทย-พม่า

ตลาดนัดแม่สายตั้งอยู่ในอำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ซึ่งเป็นจุดเชื่อมต่อสำคัญระหว่างประเทศไ...

วิธีการเลือกอาหารที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพ

ความสำคัญของการเลือกอาหารที่มีประโยชน์ การเลือกอาหารที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพมีความสำคัญอย่า...

ประโยชน์ของการออกกำลังกายเป็นประจำ

การออกกำลังกายเป็นประจำมีบทบาทสำคัญในการเพิ่มสมรรถภาพทางกายอย่างมีประสิทธิภาพ การออกกำลังก...

อาหารเสริมจำเป็นต่อร่างกายจริงหรือ?

ในยุคปัจจุบัน แนวโน้มการบริโภคอาหารเสริมได้รับความนิยมอย่างมาก หลายคนหันมาสนใจการบริโภคอา...